martes, 6 de diciembre de 2016

San Nicolás

S.Nicolás y los tres niños asesinados,
Salterio cisterciense, siglo XIII.

Hoy se conmemora un importante santo de Nadal: San Nicolás, uno de los que tiene en Europa un culto más amplio, compartido entre Oriente y Occidente. Obispo de Myre (hoy Demre, al sur de Turquía) a comienzos del siglo IV era conocido por su lucha contra la pobreza e injusticia. La famosa leyenda de los tres niños en salmuera, se basa en hechos reales, mas el santo interviene en favor de tres niñas que dota para casarlas pues su padre estaba arruinado, con lo que las abocaba a la prostitución; luego a tres jóvenes acudados injustamente de tramar un motín, y a tres oficiales que el Emperador iba a ejecutar, por calumnias. (texto basado en Catherine Guyon, maestra de conferencias en Hª e Hª del Arte, Université de la Lorraine, tierra francesa de la que es el patrón). 

S.Nicolás dota a tres niñas.
Salterio al uso de Arras, siglo XIII
Este San Nicolás, con una pequeña talla en Santa Eufemia de Ourense, es el 'Santa Claus', mas ya en otro contexto...

S.Nicolás salvando tres soldados. Speculum Historiale,Vincent de Beauvais,
siglo XV.



viernes, 25 de noviembre de 2016

Sintiendo el tiempo en otoño


'Caen las hojas
Descansan una sobre otra
La lluvia golpea a la lluvia'.



miércoles, 23 de noviembre de 2016

CON EXPERIMENTA 10 + 1



XABIER LIMIA DE GARDÓN.

ARTE ET ALIA


Ten esta exposición plástica do primeiro andar do Centro Cultural da Deputación que comisaría Paula Cabaleiro un ár de modernidade inusual. Os dez artistas penduran as súas obras nas paredes, ou incluso do teito, amosando unha ducia de propostas (que Cáccamo e Matesanz traen dúas obras cadansúa), en diversas linguaxes plásticas, e... ú-lo está o ‘+1’ que falta? Esta é ou foi, por mellor dicir, ‘Dasein’, actuación (performance) que fixeron Adriana Pazos Ottón e María Roja en directo no día da inauguración: ámbalas dúas dende os seus corpos en danza, puxéronse diante dun video que proxectaba imaxes de fachadas.


Elas movéndose e pintando a cidade coas súas imaxes. Arte nunha acción no tempo o destas mulleres galegas artistas que fixeron arte expandido. Foi a súa unha creación escénica que non pudemos ver aquel día, mais si reproducida e visualizada a posteriori: eis a esencia do efímero, posto en valor cos medios de reproducción asistida...


E así con elas, esta proposta expositiva concibida por Cabaleiro, pontevedresa de Cangas do Morrazo, na ría de Vigo, de Alonso e Cáccamo, Coleman e Matesanz, Trastoy e Vicente. E ademáis, Fandiño, Fernández Castón, quen trae unha obra para ser vista en dúas fases sólidas, Matamoro, con unha sotil aposta luminosa, e Franchesch: a deste con tubos-canles de cores enleados, pseudo dripping expresionista de Pollock que se fai escultura...


As multiformas expresivas dominan no conxunto polimorfo, no que hai algunha pintura. Así Berta Cáccamo e Chelo Matesanz. A dela é unha instalación de 2001, feltro cosido sobre lona e debuxo sobre papel, ‘Lo que Lee Krasner podía haber hecho... pero no hizo’, coa que opina o que tería que ter feito a parella sentimental de Jackson Pollock cando il fervía co ‘action painting’ e a pintura de goteo... E chega Suso Fandiño para poñer o dedo no ollo con ‘Calquera tontería se converte nunha obra mestra se despregas un apabullante e caro rótulo de neón’, de 2013, sarcasmo ao cubo da/coa obra de arte, unha reflexión arredor da expectación que xeran as obras de hoxe nas que tan difícil é definir fronteiras. A súa achega é un letreiro no que unha palabra ilumínase intermitentemente... 



A luz vai por trás nos ‘Cadros en rectángulo’ de Mónica Trastoy: módulos unidos por un vinilo que as conecta, debuxando cunha agulla, evanescencia que se manifesta coa a luz que retroalimenta a obra... 

Uns visitantes diante das obras de Fernández Castón e Sara Coleman.
A de Sara Coleman é ‘Corpo’, de fío de raión tecido en máquina tricotosa e tinguido artesanal, outra instalación na que a luz cenital é fundamental. A peza, que está pendurada e esténdese nun volume, é corpo e espazo, máis que vestimenta, aínda que aquel podería ser a lumieira cenital. 






Dende esta mestizaxe de técnicas e artistas con diversas experiencias e idades vitais, a idea de emocionar ao espectador semella arriscada. E que este forme parte delas tamén... Experimenta quere ser unha forma de sentir a arte con estas ‘ideas modernas’ mais podería terse dado un paso máis facendo unha exposición interactiva, na que participásemos coas obras para formar parte dela.


domingo, 20 de noviembre de 2016

Come sano



'Sello' egipcio el pan con inscripción cúfica que dice: 'come sano'.

                             //

                        Pan de Cea.




martes, 15 de noviembre de 2016

EHLABA CARBALLO E RUTH LODEIRO TRANSFIGURAN CORES E TERRA


Vista do conxunto coas  obras de ámbalas dúas artistas. Na parte outa o dormitorio co berce familiar

XABIER LIMIA DE GARDÓN.
o texto na web de La Región
ARTE ET ALIA.



Pasado, presente e porvir mestúranse neste mes de Santos no espazo do Museo-taller de olería de Niñodaguia. Oficialmente inaugurado o pasado día cinco polo Presidente da Deputación Xosé Manuel Baltar neste lugar do concello ourensán de Xunqueira de Espadanedo, e malia o seu interese etnográfico intrínseco, outro é o motivo que nos fixo achegarmos, xa que logo expoñen Ehlaba Carballo de Dios e Ruth Noemí Lodeiro. Por uns días... Elas irradian emoción e sensibilidade, dende súas obras, as pinturas de Ehlaba coa oleiría no centro, e as pezas escultóricas de Ruth con coa cerámica no cerne, como materia expresiva. Xúntanse nesta antiga casa-obradoiro de alfareiro, porque escoitaron falar ás cores e a terra, e o novo museo se enche, que as obras falan.


Ehlaba é desta terra, onde ten casa, pinta e vive, e o seu son óleos, co mundo familiar dos Carballo Conde, o da olaría, que nace nos anos vinte do pasado século. O traballo dende as barreiras dos montes do Balbón, na parroquia de Tioira, onde collían o barro, entre medias escuro e griseiro, que peneiraban e amasaban ata semellar pan, antes de cocelo e fabricar xarros, pucheiras, canibarros e cuncas. O oficio chega a Gabriel e Dolores, e deles aos fillos, Manuel, seu pai, e Gabriel, quen aínda vive. Este é o pai de Loli Carballo Villar, coa que Ehlaba fixo no Castelo de Maceda a exposición ‘30+3’, polo número de olas que facían por día, que as tres restantes eran para as desmermas. Desa xeira son as trinta pinturas da sala principal do Museo. 


As derradeiras tres olas que fixo o seu pai no ano 1993 foron para cadanseu fillo... Outra das obras que está aquí é ‘Noche dorada’, que ten viaxado ata no Xapón.

Na exposición, as obras de Ruth Lodeiro no centro, con 'Corona de ancestros' pendurada; as de Ehlaba, acolledora ela, aos lados...
Ruth Lodeiro trae pezas policromadas, feitas con barro, e outros materiais, cosidas con cordas e fíos de arame, expresando sensacións orgánicas e sentimentos dende o matérico das formas elaboradas. 

Eva-Sherezade II











Son obras ás que reviste de poesía, que a artista fixo Filoloxía en Salamanca. Así en ‘Corona de ancestros’: ‘...restos óseos de la humanidad en la caverna. Vértebras del tiempo que olvido yacerán’. 








Da que pendura no cuarto, ‘Eva-Sherezade II’, escribe: ‘Eva sí. Pecadora sin pecado. Eva-Sherezade mágica. Matriarca del clan con las cuencas desheredadas de creencias. Se compra felicidad: la carne, el coche disfraza, la casa acoge, el arte moldea. Eva transgresora. Eva al fin y al cabo, estaba escrito como se expulsa del paraíso’. 









As outras levan por títulos ‘La paz de los ojos velados’, ‘Babel V. Osario’, ‘Espinazo (alimento del olvido)’ ou ’500 ojos velados’, que semella unha cortina. Na sala Apo’strophe de Vigo amosounas: ‘Materia de barros’. 



Ata aquí chega apoiando a xenerosidade de Ehlaba, á quen se deben tanto as xestións para o acaído cartaz da expo, obra de Alexandre Arte e Deseño, como o dormitorio co berce no propio Museo-taller..., todo para facer medrar a arte no rural con Ruth Noemí nun diálogo co tradicional, a linguaxe culta e a popular nunha transgresora unión.

 Con Ehlaba, no día da visita, entre as obras das dúas artistas...